Κόμμα, Μέτωπο, «Αριστερά»;

 

του Διονύση Περδίκη

 

Η στρατηγική κρίση του κομμουνιστικού κινήματος και η «Αριστερά»

Το πέρας των 2-3 πρώτων μεταπολεμικών (του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου) δεκαετιών, εγκαινίασε μια μακρά περίοδο κατά την οποία η καπιταλιστική ανάπτυξη, ιδιαίτερα στις ανεπτυγμένες χώρες, χαρακτηρίζεται από όλο και βαθύτερες και μακρύτερες περιόδους κρίσεων, και από όλο και συντομότερες και πιο αδύναμες ανακάμψεις. Οι δεκαετίες αυτές είδαν το μονοπωλιακό κεφάλαιο να υιοθετεί τη στρατηγική της νεοφιλελεύθερης διεθνοποίησης της παραγωγής για να αντισταθμίσει την πτώση των επιπέδων κερδοφορίας, και το εργατικό κίνημα να βρίσκεται σε συνεχή υποχώρηση και αποδιοργάνωση, στον πυρήνα της οποίας βρίσκεται η χρονίζουσα κρίση στο διεθνές κομμουνιστικό κίνημα, κρίση στρατηγική, οργανωτική, εν τέλει πολιτική. Σημείο καμπής αποτέλεσε προφανώς η ανατροπή του υπαρκτού σοσιαλισμού στην ΕΣΣΔ και στην Ανατολική Ευρώπη, αλλά και η σταδιακή παλινόρθωση  των καπιταλιστικών σχέσεων παραγωγής στην Κίνα και αλλού.

Κεφάλαιο, Επιστήμη, Τεχνολογία: Η Ανάπτυξη των Παραγωγικών Δυνάμεων στον Σύγχρονο Καπιταλισμό

 

Εισαγωγή μεταφραστή

Παρουσιάζουμε άλλη μια μετάφραση σύγχρονης ξενόγλωσσης αρθρογραφίας γύρω από το θέμα της πολιτικής οικονομίας του ιμπεριαλιστικού σταδίου του καπιταλισμού, το άρθρο των Raúl Delgado Wise και Mateo Crossa Niell με τίτλο Κεφάλαιο, Επιστήμη, Τεχνολογία: Η Ανάπτυξη των Παραγωγικών Δυνάμεων στον Σύγχρονο Καπιταλισμό (Capital, Science, Technology: The Development of Productive Forces in Contemporary Capitalism), δημοσιευμένο πρόσφατα (1η Μαρτίου 2021) στον ιστότοπο της Μηνιαίας Επιθεώρησης (Monthly Review).

Διαβάστε τη συνέχεια της εισαγωγής και το μεταφρασμένο άρθρο στην ιστοσελίδα του Συλλόγου Μαρξιστικής Σκέψης "Γ. Κορδάτος".

Εμπειρίες από ένα σύγχρονο μαοϊκό λαϊκό κίνημα και αντάρτικο στις ζούγκλες της Ινδίας

 

Arundhati Roy interviews guerrilla fighters of the Communist Party of India (Maoist)

The following article is an important and valuable firsthand account of the people’s war being carried out by the revolutionaries in India and is by the well known Indian progressive intellectual and activist Arundhati Roy. Roy travelled into Central India’s Dandkaranya Forests to meet with the Maoists. 

Διαβάστε το άρθρο ακολουθώντας τον σύνδεσμο.

Μη παραγωγική συσσώρευση στις ΗΠΑ: ένα νέο αναλυτικό πλαίσιο, Tomás N. Rotta

Συνεχίζουμε τη δημοσίευση μεταφράσεων επιστημονικών άρθρων για τον σύγχρονο καπιταλισμό – ιμπεριαλισμό με το άρθρο του Tomás N. Rotta, (Πανεπιστήμιο του Γκρίνουιτς, Μ. Βρετανία) υπό τον τίτλο Μη παραγωγική συσσώρευση στις ΗΠΑ: ένα νέο αναλυτικό πλαίσιο (Unproductive Accumulation in the United States: A New Analytical Framework). Το άρθρο δημοσιεύθηκε με το ίδιο περιεχόμενο με αυτό της εκδοχής από την οποία το μεταφράσαμε στο Cambridge Journal of Economics, Volume 42, Issue 5, September 2018, Pages 1367–1392, https://doi.org/10.1093/cje/bex080.

Διαβάστε το μετεφρασμένο άρθρο και την εισαγωγή μου στην ιστοσελίδα του Συλλόγου Μαρξιστικής Σκέψης "Γ. Κορδάτος"

Θεμελίωση μιας Μαρξιστικής Θεωρίας για την Πολιτική Οικονομία της Πληροφορίας: Εμπορικά Μυστικά και Πνευματική Ιδιοκτησία, η Παραγωγή της Σχετικής Υπεραξίας και η Εξαγωγή Φορο-Προσόδου, Jakob Rigi

 

Δημοσιεύουμε τη μετάφραση του άρθρου του Jakob Rigi (Κεντρικό Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο, Βουδαπέστη, Ουγγαρία) στο περιοδικό tripleC με τον τίτλο Foundations of a Marxist Theory of the Political Economy of Information: Trade Secrets and Intellectual Property, and the Production of Relative Surplus Value and the Extraction of Rent-Tribute (Θεμελίωση μιας Μαρξιστικής Θεωρίας για την Πολιτική Οικονομία της Πληροφορίας: Εμπορικά Μυστικά και Πνευματική Ιδιοκτησία, η Παραγωγή της Σχετικής Υπεραξίας και η Εξαγωγή Φορο-Προσόδου).  Θεωρούμε το άρθρο αυτό μια πληρέστατη περιγραφή της φύσης των εισοδημάτων που προκύπτουν από την αξιοποίηση της πληροφορίας από το κεφάλαιο στον σύγχρονο καπιταλισμό. 

Διαβάστε το μεταφρασμένο άρθρο και την εισαγωγή του μεταφραστή στην ιστοσελίδα του Συλλόγου Μαρξιστικής Σκέψης "Γ. Κορδάτος".

Η Διάκριση ανάμεσα στην Κοινωνική Αξία, στην Ατομική Αξία, στην Αξία Αγοράς και στην Τιμή Αγοράς στον Τόμο ΙΙΙ του Κεφαλαίου, Chai-on Lee

 

Διαβάστε την παρουσίαση και μετάφραση του άρθρου του Chai-on Lee στην ιστοσελίδα του Συλλόγου Μαρξιστικής Σκέψης "Γ. Κορδάτος".

Ο ιμπεριαλισμός ή κρατικο-μονοπωλιακός καπιταλισμός …εντός των ιμπεριαλιστικών κρατών

Παραθέτουμε παρακάτω σύνδεσμο προς το πολύ ενδιαφέρον ρεπορτάζ του tvxs.gr για τους αγροτικούς εποχιακούς εργάτες στις χώρες της ΕΕ, και το συνοδεύουμε με ένα σχόλιο για το τι αποκαλύπτει η συστηματική αναπαραγωγή εργασιακών σχέσεων αυτού του είδους για το σύγχρονο καπιταλισμό.

Διονύσης Περδίκης

Προτείνουμε, ως κύριο χαρακτηριστικό του σύγχρονου καπιταλισμού, τη διάρρηξη της τυπικής ελευθερίας και ισότητας που χαρακτηρίζει τις ισοδύναμες και ελεύθερες εμπορευματικές ανταλλαγές, ως -κατά τα άλλα- ουσιαστικό χαρακτηριστικό του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής (ΚΤΠ στο εξής) [...]

Διαβάστε ολόκληρο το άρθρο στην ιστοσελίδα του Συλλόγου Μαρξιστικής Σκέψης "Γ. Κορδάτος".

Σχόλιο στο άρθρο του Π. Παπακωνσταντίνου για τις "Γεωπολιτικές αντιθέσεις στο σύγχρονο ιμπεριαλισμό"

Ενδιαφέρον άρθρο του -πολύ καλού- συντρόφου Π. Παπακωνσταντίνου για τον ιμπεριαλισμό, αλλά δυστυχώς με μεγάλες αδυναμίες που δείχνουν μια δυσκολία να αναθεωρήσει ο συγγραφέας προηγούμενες απόψεις του και ιδεολογικές βάσεις που έχουν αποδειχτεί αναλυτικά ανεπαρκείς.


Ενδεικτικά (βλ. σχετικές αναφορές στο τέλος):


1. Σωστά καταγράφει σε μια ιστορική αναδρομή τις δυσκολίες της υπάρχουσας μαρξιστικής βιβλιογραφίας για την κατανόηση του ιμπεριαλισμού ως στάδιο της ιστορικής ανάπτυξης του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής, στη βάση της εργασιακής θεωρίας της αξίας. Και σωστά αναφέρει το έργο του Χ. Γκρόσμαν ως θεμελιώδες για μια τέτοια σύνδεση.


2. Στη συνέχεια, όμως, οι θετικές βιβλιογραφικές του αναφορές σταματάνε στο έργο των Ντ. Χάρβεϋ και Α. Καλλίνικου, οι οποίοι μάλλον λειτουργούνε απολογητικά για πλευρές του σύγχρονου ιμπεριαλισμού, όπως αυτές που σχετίζονται με την υπερεκμετάλλευση της εργασίας στις καταπιεζόμενες (και αναπτυσσόμενες) χώρες - πχ βλ. το ντιμπέιτ μεταξύ Τζον Σμιθ και Ντ. Χάρβεϋ, αλλά και τη γενικότερη κριτική μαρξιστών όπως ο Μ. Ρόμπερτς και ο δικός μας Σ. Μαυρουδέας στις αναθεωρητικές αντιλήψεις του Ντ. Χάρβεϋ.
Δείχνει ο συγγραφέας να αγνοεί -αδικαιολόγητα πλέον μετά και το τελευταίο συνέδριο του Ιστορικού υλισμού στο Λονδίνο, τον Νοέμβριο του 2019, και τη σχετική με τον Ιμπεριαλισμό συνεδρία του- την πρόσφατη βιβλιογραφία για τον ιμπεριαλισμό και την υπερεκμετάλλευση της εργασίας από συγγραφείς όπως ο Τζον Σμιθ και ο Άντι Χίγκινμπότομ, οι οποίοι προτείνουν ακριβώς αυτό: μια θεωρία για τον ιμπεριαλισμό που εκκινεί από την εργασιακή θεωρία της αξίας και την παραγωγή της υπεραξίας, δηλ. την καρδιά του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής.


3. Στην συνέχεια, και ενώ έχει αφήσει τρομερά κενά που να αφορούν στην ουσία του ιμπεριαλισμού, με αποτέλεσμα να μην μπορεί πρακτικά να ορίσει με σαφήνεια καμία από τις συναφείς έννοιες που έπονται λογικά σε μεταγενέστερα επίπεδα αφαίρεσης, επιστρέφει στις γνωστές προσωπικές του απόψεις που περιορίζονται στον ιμπεριαλισμό στις διεθνείς σχέσεις, προβαίνει σε χαρακτηρισμούς για διάφορους "ιμπεριαλισμούς" τους οποίους δεν κατονομάζει, για αντιδραστικούς εθνικισμούς τύπου "Πούτιν, Ορμπάν, Μόντι, Σι", όλοι μαζί σε μια ανάλυση "σαλάτα", και φυσικά, με μια φευγαλέα αναφορά στη νεφελώδη έννοια του "ολοκληρωτικού καπιταλισμού", χωρίς ουσιαστική (αυτο)κριτική, παρόλη την τρανταχτή της διάψευση στη σημερινή συγκυρία.

Ένας δρόμος ανασυγκρότησης του Κομμουνιστικού Κινήματος

Στο παρόν άρθρο σκιαγραφούμε συνοπτικά έναν δρόμο ανασυγκρότησης του Κομμουνιστικού Κινήματος (ΚΚ στο εξής) στη χώρα μας (Μέρος Β’), λαμβάνοντας υπόψη τη συγκεκριμένη κατάσταση της σημερινής ιστορικής συγκυρίας (Μέρος Α’).

Με αφορμή την Πρόταση Διαλόγου του Σύγχρονου Κομμ/κού Σχεδίου «Για τις Επαν/σεις και τον Κομμ/σμό του 21ου Αιώνα, Ζητήματα Στρ/κής».

Υποδεχτήκαμε με ενδιαφέρον την Πρόταση Διαλόγου (ΠΔ στο εξής) «Για τις Επαναστάσεις και τον Κομμουνισμό του 21ου Αιώνα, Ζητήματα Στρατηγικής» των συντρόφων του Σύγχρονου Κομμουνιστικού Σχεδίου. Πρόκειται για μια σημαντική συμβολή στον προβληματισμό που έχει ανοίξει για τη θεωρητική, πολιτική και οργανωτική ανασυγκρότηση του κομμουνιστικού κινήματος, τόσο στη χώρα μας, όσο και διεθνώς.

Αναμένοντας την ανάπτυξη μιας οργανωμένης σχετικής συζήτησης στα πλαίσια της συγκρότησης του Συντονισμού Δράσης και Διαλόγου των Κομμουνιστικών Δυνάμεων, και μετά από τη διαπίστωση συμφωνίας με μεγάλο μέρος των κατατεθειμένων θέσεων στην ΠΔ, το παρόν άρθρο καταγράφει πολύ συνοπτικά ορισμένα κομβικά σημεία κριτικής, και προτείνει εναλλακτικές ερευνητικές κατευθύνσεις, στα πλαίσια ενός συντροφικού διαλόγου. Ας σημειωθεί ότι ο υπογράφων είναι ο μόνος που φέρει την ευθύνη των όσων ακολουθούν. Προκειμένου να διευκολυνθεί η ανάγνωση του κειμένου, έχουν μεταφερθεί σε εκτενείς σημειώσεις, τόσο οι βιβλιογραφικές αναφορές, όσο και τα όποια παραθέματα από την ΠΔ και τη βιβλιογραφία.

Διαβάστε το Μέρος Ι και το Μέρος ΙΙ.

Μπορείτε να διαβάσετε και τα δύο μέρη μαζί σε μορφή pdf.